Σκλήρυνση κατά Πλάκας, η βιταμίνη D και ο ρόλος της Διατροφής

Βαλεντίνα Δερμιτζάκη

Η υγιεινή διατροφή είναι σημαντική για όλους. Αποκτά όμως μια ιδιαίτερη -και όχι πάντα απόλυτα σαφή- σημασία σε ανθρώπους που νοσούν απο αυτοάνοσες και χρόνιες παθήσεις, όπως είναι η Σκλήρυνση κατά Πλάκας (ΣΚΠ). Έως σήμερα έχουν προταθεί αρκετά διατροφικά μοντέλα αλλά για κανένα δεν υπάρχει επιστημονική απόδειξη ότι προλαμβάνει την εμφάνιση της νόσου ή ότι εμποδίζει απόλυτα την εξέλιξή της. Μια εξισορροπημένη διατροφή στα πλαίσια της Μεσογειακής Διατροφής και γενικότερα ένας τρόπος ζωής που συμπεριλαμβάνει έστω και ήπια σωματική δραστηριότητα ή άσκηση, είναι παράγοντες που σίγουρα οδηγούν στη ευεξία των ασθενών. Για ποιούς λόγους θα μπορούσε να είναι σημαντική η διατροφή ?

Το βάρος, οι μύες και η κινητικότητα του σώματος

Κατά την εξέλιξη της νόσου παρατηρείται δυσκολία έως και περιορισμός των κινητικών ικανοτήτων των ασθενών. Η πληθώρα φαρμάκων (κορτιζόνη, αντικαταθλιπτικά) που αποτελούν μέρος της αγωγής των ασθενών, μαζί με τις κινητικές δυσκολίες οδηγούν σε μείωση του μυικού ιστού και σε αύξηση βάρους. Αντιλαβαμβάνεστε ότι μια αύξηση βάρους από μόνη της θα κάνει πρακτικά την καθημερινότητα του ασθενούς ακόμα πιο δύσκολη. Πόσο μάλλον η μείωση της μυικής μάζας που θα οδηγήσει σε αδυναμία, μυική ατροφία και σε επιτάχυνση εμφάνισης των συμπτωμάτων της νόσου.

Η συχνότητα των υποτροπών και το ανοσοποιητικό σύστημα.

Ο θερμιδικός περιορισμός θεωρείται ότι δύναται να περιορίσει την συχνότητα των υποτροπών. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) η ΣΠ εμφανίζει υψηλότερα ποσοστά σε λαούς με υπερθερμιδική δίαιτα πλούσια σε λιπαρά και υδατάνθρακες. Προσοχή! Αυτό δε σημαίνει ότι μια εξαντλητική δίαιτα θα κάνει καλό στην υγεία και θα οδηγήσει στα επιθυμητά αποτελέσματα. Αντιθέτως, μπορεί να οδηγήσει σε εξάντληση του ανοσοποιητικού συστήματος, σε ?κάψιμο? μυικού ιστού και να αυξήσει τις υποτροπές.

Η πολυσυζητημένη Βιταμίνη D

Το 2008 ο WHO ανέφερε ότι η έκθεση στον ήλιο, που έχει σαν αποτέλεσμα την παραγωγή βιταμίνης D ,μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του κινδύνου εμφάνισης ΣΠ. Επίσης, βάσει ερευνών, ασθενείς με ΣΚΠ με χαμηλές τιμές της βιταμίνης στο αίμα παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης υποτροπών, νέων κακώσεων και επιδείνωσης της κινητιτκότητας. Η θεωρία βασίζεται στο ότι η βιταμίνη D έχει θετική επίδραση στο ανοσοποιητικό σύστημα και όχι μόνο. Η βιταμίνη D είναι επίσης στενά συνδεδεμένη με την εγκεφαλική λειτουργία. Παρουσιάζει προστατευτικές και ανοσο-ρυθμιστικές ιδιότητες στον εγκέφαλο και γι? αυτό είναι χρήσιμη σε νευροεκφυλιστικές και αυτοάνοσες παθήσεις όπως είναι η ΣΚΠ.

Ποιές είναι οι πρακτικές οδηγίες?

Μαγική δίαιτα μπορεί να μην υπάρχει, αλλά κάποιες αλλαγές σίγουρα θα ωφελήσουν:

1. Μεσογειακή Διατροφή

-Ακολουθήστε πολλά και μικρά γεύματα κατά τη διάρκεια της ημέρας
-Καταναλώστε τρόφιμα πλούσια σε ω-3 λιπαρά οξέα (παχιά ψάρια, λιναρόσπορος) τουλάχιστον 2 φορές την εβδομάδα
-Καταναλώστε ακατέργαστα δημητριακά (ψωμί, ζυμαρικά)
-Καταναλώστε άφθονα λαχανικά καθημερινά. Η δυσκοιλιότητα συνήθως ταλαιπωρεί.
-Ακολουθήστε τον κανόνα του ?5 φρούτα την ημέρα? (1 φρούτο = μέγεθος γροθιάς)
-Καταναλώστε 1 έως το πολύ 2 φορές την εβδομάδα κόκκινο κρέας (χοιρινό, μοσχάρι)
-Περιορίστε το αλάτι και την ζάχαρη
-1,5-2 λίτρα νερό την ημέρα

2. Βιταμίνη D

-Σολομός, σκουμπρί, τόνος, σαρδέλες είναι τα τρόφιμα με την μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε βιταμίνη D. Επίσης ,ο κρόκος αυγού, το συκώτι μοσχαριού και το τυρί είναι μέτριας περιεκτικότητας σ' αυτήν.
-Ψάξτε για τρόφιμα ?εμπλουτισμένα σε βιταμίνη D?. Μπορείτε συνήθως να τα βρείτε στο γάλα, στο γιαούρτι, στο χυμό πορτοκάλι ή ακόμα και στα δημητριακά.

Συνοψίζοντας
Δεν υπάρχει καμία εξειδικευμένη διατροφή που να θεραπεύει τη ΣΚΠ.

Μια κακή διατροφή όμως μπορεί να οδηγήσει σε ανεπιθύμητη εξέλιξη της νόσου.

Το φαγητό είναι απόλαυση, δεν αποτελεί απλά μια διαδικασία πρόσληψης θρεπτικών συστατικών. Είναι σημαντικό να έχουμε αρκετό χρόνο για τα γεύματα της ημέρας και να τα απολαμβάνουμε. Το φαγητό είναι απόλαυση. Όταν δε λαμβάνει χώρα με την οικογένεια ή με φίλους αποτελεί ένα τρόπο κοινωνικοποίησης και έκφρασης.

Και τέλος, βάλτε στη ζωή σας την κίνηση και ακόμα καλύτερα την άσκηση.


Δερμιτζάκη Βαλεντίνα,
http://nutrition.dermitzaki.gr
valentinaderm@gmail.com
Διατροφολόγος